Khi nào cần dùng van an toàn? | Ứng dụng và Lợi ích

I. Tìm hiểu van an toàn là gì?

Van an toàn là loại van công nghiệp trong hệ thống đường ống, được sử dụng để cân bằng áp suất, xả áp trong hệ thống ống dẫn vượt quá giới hạn an toàn cho phép. Van an toàn được dụng chủ yếu trong các hệ thống chất lỏng hoặc khí, hơi, giúp bảo vệ các thiết bị và đường ống giữ ở mức áp suất lý tưởng nhất.

Van hồi lưu thường được ứng dụng trong các hệ thống nồi hơi, bình áp suất, hệ thống khí nén, hơi nóng và các ứng dụng cho chất lỏng khác. Vậy câu hỏi đặt ra ở đây là khi nào chúng ta nên sử dụng van an toàn? Để hiểu rõ về vấn đề này chúng ta cùng nhau tìm hiểu sau đây:

1. Sử dụng van an toàn khi hệ thống hoạt động ở mức áp suất cao

Khi áp suất trong hệ thống cao quá định mức cho phép có thể gây ra nhiều hệ lụy nghiêm trọng như nổ, rạn nứt đường ống, hư hỏng thiết bị trên cùng hệ thống. Vì vậy, việc sử dụng van an toàn để xả áp suất dư thừa ra khỏi hệ thống để ổn định áp suất về mức an toàn, ngăn ngừa nguy cơ hư hỏng sảy ra là điều rất quan trọng.

2. Khi hệ thống có nguy cơ tăng áp suất đột ngột

Quá trình hoạt động của hệ thống sảy ra lỗ về thiết bị như van khóa bị hỏng, đường ống bị tắc nghẽn, điều khiển áp suất bị sai, tăng nhiệt đột ngột... Những nguyên nhân này có thể gây ra rò rỉ, nổ vỡ và gây thiết bị hư hỏng. Khi gặp sự cố này việc lắp van an toàn là rất cấp thiết giúp xả ngay áp suất để bảo vệ an toàn cho hệ thống.

3. Sử dụng van an toàn trong các hệ thống chứa chất dễ cháy nổ độc hại

Trong các hệ thống, bồn chứa khí LPG, khí Gas, amoniac, axit, khí H2S...Nếu sảy ra rò rỉ sẽ gây ra nhiều nguy hiểm cho môi trường xung quanh đặc biệt là nhân công làm việc. Vì vậy, việc sử dụng áp suất trong mức giới hạn, giúp đảm bảo an toàn cho hệ thống.

4. Sử dụng trong hệ thống phòng thí nghiệm

Van an toàn được sử dụng nhiều trong phòng thí nghiệm do thường xuyên thay đổi điều kiện vận hành, khi áp suất có thể thay đổi thất thường do thí nghiệm. Do đó sử dụng van an toàn giúp bảo đảm an toàn cho người dùng và hệ thống.

5. Sử dụng van an toàn khi quy định phát luật bắt buộc

Theo quy định an toàn sản xuất thì các doanh nghiệp, nhà máy, xưởng sản xuất phải tuân thủ theo các quy định liên quan như: TCVN 7704 (Việt Nam), ASME Boiler and Pressure Code (Mỹ). Khi sử dụng van an toàn cần phải thực hiện đầy đủ yêu cầu kỹ thuật và kiểm định bởi các trung tâm.

II. Cấu tạo và nguyên lý hoạt động của van an toàn

1. Cấu tạo

Van an toàn thường có cấu tạo gồm các bộ phận chính sau đây:

• Thân van: Được làm từ nhiều chất liệu như inox, gang, thép, nhựa hoặc đồng. Nó là phần vỏ ngoài giúp bao bọc các bộ phận bên trong và cho lưu chất lỏng hoặc khí đi qua.
• Lò xo: Thường làm từ thép không gỉ, có thể tạo lực ép mạnh giúp giữ van ở trạng thái đóng và tự động đóng lại khi áp suất trở về mức đã cài đặt.
• Đĩa van: Đóng vai trò quan trọng trong quá trình ngăn chặn hoặc cho lưu chất đi qua, đây là phần tiếp xúc trực tiếp với dòng chảy nên được làm từ chất liệu chống ăn mòn.
• Nắp van: Được làm cùng chất liệu với thân van, giúp bảo vệ các bộ phận bên trên thân van.

2. Nguyên lý hoạt động van an toàn

Về cơ bản thì van an toàn có nguyên lý hoạt động hoàn toàn tự động dựa vào lực nén của lò xo, ở trạng thái bình thường áp suất trong hệ thống dưới định mức đã cài đặt (tức: lò xo ép đĩa van xuống đóng kín dòng chảy). Nếu áp suất trong hệ thống vượt quá định mức đã cài đặt trước đó, lò xo sẽ sẽ bị ép lại kéo đĩa van lên cho phép chất lỏng xả ra ngoài tới khi áp suất trong hệ thống trở về mức an toàn.

III. Ứng dụng thực tiễn của van an toàn

Van an toàn được sử dụng phổ biến trong nhiều ngành công nghiệp, lĩnh vực khác nhau. Dưới đây là các ứng dụng điển hình của sản phẩm:

• Ứng dụng van an toàn trong các hệ thống lò hơi, nồi hơi, lò đốt.
• Ứng dụng cho các hệ thống chia khí, bình chứa khí, máy nén khí và hệ thống gas.
• Ứng dụng cho hệ thống máy khí nén, hệ thống điều hòa không khí, chiiler
• Sử dụng trong các ngành hóa chất, dầu khí và năng lượng 
• Ứng dụng van an toàn cho nhà máy sản xuất đồ uống, nước giải khát, bia rượu...
• Ứng dụng cho các nhà máy chế biến thực phẩm, dược phẩm Y dược.
• Van hồi lưu là thiết bị quan trọng, được sử dụng trên hầu hết các ngành nghề, hệ thống có chứa chất khí, hơi, hóa chất khác nhau.

Như vậy, qua bài viết này chúng ta đã cùng nhau tìm hiểu về câu hỏi khi nào nên sử dụng van an toàn. Hy vọng những thông tin này sẽ giúp quý khách hiểu rõ hơn về việc sử dụng đúng loại van an toàn lắp đúng vị trí và hiện chỉnh đúng thống số để đảm bảo an toàn cho con người, hệ thống vận hành.

Xem thêm các loại: Van công nghiệp